Tennessee vừa thông qua dự luật sửa đổi luật "đe dọa bạo lực hàng loạt" gây tranh cãi, sau khi hàng loạt trẻ em, bao gồm một bé 6 tuổi, bị truy tố trọng tội vì những câu nói đùa hoặc hiểu lầm. Thống đốc Bill Lee dự kiến sẽ ký ban hành luật này, đánh dấu bước ngoặt quan trọng nhằm bảo vệ học sinh, đặc biệt là trẻ khuyết tật và da màu.
Luật Mới Yêu Cầu Đánh Giá Tính "Đáng Tin Cậy" Của Mối Đe Dọa
Theo dự luật vừa được thông qua, nhân viên nhà trường chỉ được phép báo cáo các mối đe dọa của học sinh tới cảnh sát khi đó là mối đe dọa "đáng tin cậy" (credible), tức có khả năng hợp lý sẽ được thực hiện. Đây là sự thay đổi căn bản so với quy định cũ, vốn buộc các quản trị viên trường học phải báo cáo mọi mối đe dọa bạo lực hàng loạt và có thể bị cáo buộc tội nhẹ nếu không tuân thủ.
Thay đổi này diễn ra sau áp lực từ các nhà vận động và một cuộc điều tra của ProPublica và WPLN, phát hiện nhiều trường hợp trẻ em bị truy tố oan. Phần lớn những đứa trẻ bị bắt giữ là học sinh khuyết tật hoặc thuộc cộng đồng da màu.
Những Vụ Việc Gây Chấn Động Thúc Đẩy Thay Đổi
Điều tra của ProPublica và WPLN đã đưa ra ánh sáng nhiều trường hợp đau lòng. Một thiếu niên mắc chứng tự kỷ và khuyết tật trí tuệ đã nói với giáo viên rằng ba lô của em sẽ "nổ tung" nếu ai đó chạm vào. Cảnh sát chỉ tìm thấy một chú thỏ nhồi bên trong, nhưng vẫn bắt giữ và cáo buộc em tội đe dọa bạo lực hàng loạt. Mẹ của đứa trẻ hiện đang kiện học khu; vụ việc vẫn đang tiếp diễn.
Một gia đình khác mà ProPublica và WPLN đưa tin trước đó đã thắng kiện với mức bồi thường 100.000 USD từ một trường bán công ở Chattanooga. Gia đình này lập luận trong đơn kiện liên bang rằng ngôi trường đã báo cáo sai sự thật về đứa con 11 tuổi mắc chứng tự kỷ của họ cho cảnh sát.
Nhiều phụ huynh cũng đã đệ đơn kiện Học khu Williamson County, ngoại ô Nashville, với cáo buộc con cái họ bị đình chỉ học và bắt giữ oan sau khi bị buộc tội đe dọa bạo lực hàng loạt ở trường. Ban giám hiệu nhà trường phản bác các cáo buộc trong hồ sơ tòa án và đề nghị bác đơn kiện. Tuy nhiên, trong phán quyết ban đầu, thẩm phán cho rằng các gia đình có "khiếu nại hợp lý" và cho phép vụ kiện tiếp tục.
Quan Điểm Của Nhà Lập Pháp: Từ Cứng Rắn Đến Cải Cách
Thượng nghị sĩ Ferrell Haile, đồng tác giả của dự luật năm nay, cho biết trong một phiên điều trần ủy ban cuối tháng Ba rằng ông hy vọng nó sẽ ngăn chặn việc học sinh khuyết tật bị bắt giữ vô cớ vì những phát ngôn mà "các em không có khả năng thực hiện".
Ông cho biết mình được truyền cảm hứng từ câu chuyện về một học sinh lớp năm khuyết tật trong khu vực bầu cử của ông, người đã nói ra một câu vì bực bội ở trường. Viên cảnh sát trường học nói với gia đình rằng ông không muốn bắt đứa trẻ, nhưng luật yêu cầu ông phải làm vậy, bất kể mối đe dọa có đáng tin hay không. Cấp trên của viên cảnh sát này sau đó đã truy tố đứa trẻ một trọng tội.
"Ở một số quận, việc truy tố mọi mối đe dọa, ngay cả khi nó bị coi là không đáng tin, đã trở thành thông lệ tiêu chuẩn," Haile phát biểu tại phiên điều trần.
Lập trường hiện tại của Haile là một sự thay đổi so với quan điểm trước đây của ông và của hầu hết các đảng viên Cộng hòa Tennessee khác, những người từ chối ủng hộ các điều khoản tương tự vào mùa đông năm ngoái. Trên thực tế, vào năm 2025, chính Haile đã đề xuất một dự luật nhằm mở rộng phạm vi áp dụng luật đe dọa trọng tội tới nhiều địa điểm hơn, bao gồm các cơ quan chăm sóc trẻ em, trường mầm non và nhà thờ.
Khi một đồng nghiệp Đảng Dân chủ yêu cầu ông trong một phiên điều trần xem xét chỉ áp dụng tội danh trọng tội với những người có ý định thực hiện lời đe dọa, Haile đã từ chối. Ông tuyên bố vào năm ngoái rằng cảnh sát và công tố viên — chứ không phải hiệu trưởng hay cố vấn trường học — mới là người chịu trách nhiệm xác định tính đáng tin của một mối đe dọa. Haile đã không phản hồi yêu cầu bình luận về sự thay đổi lập trường này.
Giới Vận Động: Một Bước Tiến Lớn, Nhưng Chưa Phải Là Giải Pháp Toàn Diện
Các nhà vận động hoan nghênh sự thay đổi gần đây của luật nhưng cảnh báo rằng đây không phải là "liều thuốc chữa bách bệnh". Luật pháp Tennessee hiện vẫn không yêu cầu cảnh sát phải xem xét liệu một mối đe dọa có đáng tin hay không trước khi truy tố hoặc bắt giữ thanh thiếu niên.
"Đây không phải là giải pháp tổng thể cho các mối đe dọa bạo lực hàng loạt," bà Zoe Jamail, một nhà vận động cho trẻ em tại Viện Raphah phi lợi nhuận, nhận định. "Đây là một bước tiến lớn trong việc thể hiện ý định của cơ quan lập pháp rằng những mối đe dọa không đáng tin không nên bị truy tố."
Việc sửa đổi luật lần này được kỳ vọng sẽ thiết lập một tiêu chuẩn rõ ràng hơn cho các trường học, giúp giảm thiểu những vụ bắt giữ và truy tố không cần thiết, đặc biệt đối với những học sinh dễ bị tổn thương. Tuy nhiên, áp lực cải cách vẫn sẽ tiếp tục khi luật mới chưa giải quyết triệt để quy trình đánh giá từ phía cơ quan thực thi pháp luật.