Một dự luật gây tranh cãi nhằm mở rộng chương trình phiếu ưu đãi trường học (school voucher) tại Tennessee đã vừa được Thượng viện tiểu bang thông qua với tỷ lệ sít sao 18-14 vào thứ Năm. Dự luật giờ đây sẽ được chuyển đến bàn làm việc của Thống đốc Bill Lee để ký thành luật.
Nội Dung Chính Của Dự Luật Mở Rộng
Thượng viện đã phê chuẩn phiên bản dự luật đã được Hạ viện thông qua hồi thứ Hai, đánh dấu một bước thụt lùi so với đề xuất ban đầu của Thượng viện và của chính Thống đốc. Các điểm chính bao gồm:
- Quy mô mở rộng: Chương trình sẽ cung cấp tổng cộng 35,000 suất học bổng "Tự Do Giáo Dục" (Education Freedom Scholarship) cho năm học 2026-27, thấp hơn con số 40,000 ban đầu.
- Giá trị học bổng: Mỗi suất học bổng sẽ có giá trị khoảng 7.500 USD, tăng nhẹ so với mức 7.295 USD của năm ngoái.
- Cơ chế tăng tự động: Luật năm ngoái thiết lập cơ chế tự động bổ sung 5.000 suất mỗi năm nếu số đơn đăng ký vượt quá 75% số học bổng có sẵn. Năm học 2026-27 đã nhận hơn 56.000 đơn đăng ký.
Thứ Tự Ưu Tiên Nhận Học Bổng
Dự luật quy định thứ tự ưu tiên cấp học bổng như sau:
- Hàng đầu: Học sinh đã nhận phiếu ưu đãi trong năm học trước.
- Tiếp theo: Học sinh có thu nhập hộ gia đình dưới 100% ngưỡng đủ điều kiện nhận bữa trưa miễn phí hoặc giảm giá liên bang.
- Thứ ba: Học sinh có thu nhập hộ gia đình hàng năm dưới 300% ngưỡng nói trên.
- Thứ tư: Học sinh có thu nhập vượt 300% ngưỡng đó và hiện đang học trường công hoặc sắp vào mẫu giáo.
- Cuối cùng: Học sinh có thu nhập vượt 300% ngưỡng và đã học trường tư - đồng nghĩa một phần ngân sách có thể chảy về những học sinh này.
Ủng Hộ Và Phản Đối Trong Nội Bộ Đảng Cộng Hòa
Mặc dù chương trình phiếu ưu đãi vốn được đảng Cộng hòa ủng hộ, việc mở rộng đã gây chia rẽ nội bộ.
- Ủng hộ: Thượng nghị sĩ Ken Yager (Cộng hòa) cho rằng mở rộng là giải pháp cho các gia đình ở khu vực nông thôn, nơi nhu cầu vượt quá khả năng đáp ứng. Ông nhấn mạnh điều này thúc đẩy "sự lựa chọn trường học" cho những gia đình không đủ khả năng chi trả.
- Phản đối: Tám Thượng nghị sĩ Cộng hòa, bao gồm ông Richard Briggs, đã bỏ phiếu chống. Họ đưa ra các lo ngại:
- Thiếu minh bạch: Ông Briggs chỉ trích việc thiếu số liệu thống kê chi tiết về đối tượng thực sự nhận học bổng và bác bỏ luận điểm rằng trường công đang thất bại.
- Khủng hoảng ngân sách tiềm tàng: Các nghị sĩ lo ngại về "ngày phán quyết" khi chương trình mở rộng có thể đe dọa sự ổn định tài chính lâu dài của tiểu bang, vốn nổi tiếng về tinh thần trách nhiệm tài khóa.
- Phân bổ không đồng đều: Dữ liệu cho thấy phần lớn học bổng được phân bổ cho các quận đô thị giàu có, làm dấy lên quan ngại ở các khu vực nông thôn.
Lập Trường Của Đảng Dân Chủ Và Các Điều Khoản Gây Tranh Cãi
Đảng Dân chủ tiếp tục phản đối mạnh mẽ chương trình này.
- Cắt giảm ngân sách trường công: Thượng nghị sĩ Heidi Campbell cáo buộc mục đích thực sự là "giết chết các trường công lập", và cảnh báo đây là một ý tưởng tồi tệ cho xã hội.
- Điều khoản về số An sinh Xã hội (SSN): Một điều khoản gây tranh cãi khác yêu cầu các trường công chỉ được nhận ngân sách cho học sinh rời đi tham gia chương voucher nếu họ cung cấp SSN của học sinh đó. Đây là phiên bản giản lược của một đề xuất trước đó yêu cầu chứng minh tình trạng công dân hoặc nhập cư hợp pháp.
- Thượng nghị sĩ Charlane Oliver phản đối, cho rằng đây là yêu cầu quá mức và đặt câu hỏi về việc giao phó dữ liệu nhạy cảm như vậy cho các học khu.
Việc Thống đốc Bill Lee, người ủng hộ mạnh mẽ "sự lựa chọn trường học", ký thông qua dự luật này chỉ còn là vấn đề thời gian. Tuy nhiên, những tranh cãi về tính minh bạch, tác động tài chính và ảnh hưởng đến hệ thống giáo dục công lập chắc chắn sẽ còn tiếp diễn tại Tennessee.