Ngô Hà Anh, cựu học sinh lớp chuyên Sử trường THPT chuyên Hà Nội - Amsterdam, đã xuất sắc nhận thư mời nhập học từ 8 trường đại học danh tiếng của Mỹ vào giữa tháng 3 vừa qua. Trong số đó, nữ sinh đã quyết định lựa chọn Rhode Island School of Design (RISD) – ngôi trường đứng đầu nước Mỹ và thứ tư thế giới về đào tạo nghệ thuật và thiết kế theo bảng xếp hạng QS 2026.
Hành trình chuyển hướng bất ngờ từ Luật sang Hội họa
Khác với lộ trình của nhiều bạn bè cùng trang lứa, Hà Anh từng được gia đình định hướng theo ngành Luật. Tuy nhiên, sau một năm theo đuổi, cô nhận ra bản thân không phù hợp và quyết định chuyển hướng sang nghệ thuật ngay trong năm lớp 12. Lúc đó, dù rất yêu thích hội họa, Hà Anh chưa từng được đào tạo bài bản. Chỉ bắt đầu từ học kỳ II năm lớp 12, cô mới học những kỹ thuật vẽ cơ bản đầu tiên.
Sau khi tốt nghiệp THPT, thay vì nhập học đại học ngay, Hà Anh quyết định dành trọn một năm "gap year" để tập trung học vẽ và chuẩn bị hồ sơ du học một cách chỉn chu nhất. Đây được xem là bước ngoặt quan trọng, giúp cô có đủ thời gian và tâm thế để theo đuổi đam mê.
Bộ hồ sơ nghệ thuật ấn tượng khai thác chiều sâu tâm lý
Ngoài các thành phần hồ sơ truyền thống như điểm số, chứng chỉ, thư giới thiệu và bài luận, điểm nhấn quan trọng nhất trong đơn ứng tuyển của Hà Anh chính là bộ portfolio (hồ sơ nghệ thuật). Trong vòng 4 tháng, cô đã hoàn thành gần 20 tác phẩm xoay quanh chủ đề tâm lý học và thế giới nội tâm.
Các bức tranh tập trung khai thác những cảm xúc phức tạp như lo âu, mất mát, cô đơn và áp lực xã hội, được thể hiện qua lăng kính siêu thực, đôi khi có phần kỳ dị. Những chi tiết màu đỏ xuất hiện như biểu tượng của hy vọng và tiếng gọi trái tim. "Mình muốn thể hiện rằng mọi vấn đề tâm lý đều có lối thoát", Hà Anh chia sẻ về thông điệp trong tác phẩm.
Đặc biệt, nữ sinh đã mạnh dạn thử nghiệm với chất liệu sơn mài truyền thống của Việt Nam. Cô tìm đến làng nghề Hạ Thái, học hỏi trực tiếp từ các nghệ nhân và được họa sĩ Trần Đức Hùng hướng dẫn. Quá trình sáng tác đầy thử thách với mùi sơn, dầu hỏa nồng nặc và những công đoạn mài khiến tay trầy xước, dễ kích ứng da. Tuy vậy, Hà Anh vẫn kiên trì tự tay thực hiện các bước từ gắn vỏ trứng, phủ sơn đến mài hoàn thiện tác phẩm.
Dự án cộng đồng ý nghĩa và bài luận cá nhân sâu sắc
Bài luận chính trong hồ sơ của Hà Anh kể về hành trình tìm kiếm dấu ấn cá nhân thông qua nghệ thuật. Thay vì chỉ tập trung vào câu chuyện của riêng mình, cô hướng đến khả năng chạm vào cảm xúc của người khác. Với Hà Anh, nghệ thuật là công cụ để "lưu giữ những điều đẹp đẽ, chữa lành và kết nối giữa người với người".
Tinh thần này được thể hiện rõ nét qua dự án cộng đồng mà cô khởi xướng: một triển lãm tranh kết hợp giữa tác phẩm của bản thân và của trẻ em tự kỷ. Lấy cảm hứng từ mô hình Tòhe, Hà Anh đã tìm đến một trung tâm hỗ trợ trẻ tự kỷ và trực tiếp dạy vẽ cho các em từ 4 đến 12 tuổi.
Những buổi học đầu tiên đầy thách thức khi học sinh có lúc la hét mất kiểm soát, có lúc lại im lặng hoàn toàn. Hà Anh đã kiên nhẫn thử nhiều phương pháp, kết hợp âm nhạc, điều chỉnh chất liệu và màu sắc. Cô nhận ra giấy trắng gây lóa mắt nên chuyển sang cho các em vẽ phấn lên bàn hoặc dùng giấy màu vàng. Quan trọng nhất, cô tạo ra một không gian không áp lực, nơi mỗi đứa trẻ có thể tự do thể hiện bản thân.
Kết quả, triển lãm đã trưng bày 36 bức tranh của trẻ tự kỷ và gây quỹ thành công thông qua việc bán các sản phẩm lưu niệm như postcard, áo phông để hỗ trợ trang thiết bị cho Trung tâm Giáo dục trẻ em tự kỷ Gia An.
Đánh giá từ chuyên gia và kế hoạch tương lai
Họa sĩ Trần Đức Hùng, người trực tiếp hướng dẫn Hà Anh, ban đầu khá e ngại vì thời gian chuẩn bị hồ sơ của cô quá ngắn. Tuy nhiên, chỉ sau hai buổi học thử, ông đã hoàn toàn bất ngờ trước tố chất và gu thẩm mỹ của nữ sinh. "Hà Anh thông minh và có đam mê mãnh liệt với hội họa, có những khi em mải mê vẽ mà quên hết mọi thứ xung quanh", họa sĩ nhận xét.
Trước thềm nhập học vào tháng 9 tới, Hà Anh tiếp tục trau dồi kỹ năng hội họa và dự định đi làm thêm để tích lũy kinh nghiệm sống. Trong tương lai, cô mong muốn kết hợp hội họa với tâm lý học, đồng thời mở rộng sang các lĩnh vực liên ngành như Art and Computation (nghệ thuật và điện toán) và Sound Art (nghệ thuật âm thanh) để khám phá những hình thức biểu đạt mới.
Nhìn lại hành trình của mình, Hà Anh khẳng định không có công thức chung cho thành công. "Mỗi người phải tự tìm con đường riêng. Quan trọng nhất là đủ đam mê và đủ quyết tâm", cô nói. Đặc biệt, trong hành lý du học sắp tới, Hà Anh sẽ mang theo một vài con rối nước – như một cách giới thiệu với bạn bè quốc tế về một biểu tượng văn hóa đặc sắc của Việt Nam.